3D TV kijk tips
THX is een organisatie die zich bezig houdt met beeld en geluidkwaliteit, zowel in de bioscoop als voor de consument thuis.
Enige tijd geleden kwam THX met een aantal aanbevelingen en tips als het gaat om het kijken naar 3D TV of 3D projectie en het leek ons de moeite waard om hier ook eens bij stil te staan in combinatie met onze eigen praktijkervaringen omdat niet iedereen meteen enthousiast is over het kijken naar 3D TV. Daarbij komt natuurlijk meteen al de vraag op of dat in zo’n geval ligt aan de TV, de 3D bril of de ruimte waarin het 3D beeld wordt bekeken.
Tip 1 – Groter is beter
Een groter scherm zal een duidelijk betere 3D ervaring opleveren omdat het vertoonde beeld in dat geval ons hele gezichtsveld vult zoals dat in de echte wereld ook het geval is. Uiteindelijk proberen we bij een 3D TV via een stereoscopisch beeld in een plat vlak diepte te suggereren en daarbij worden onze hersenen in de war gebracht door de rand van de TV. Daar zijn een aantal technische verklaringen voor maar die gaan wat te ver voor dit artikel.
Volgens THX zou de hoek naar het beeld niet groter moeten zijn dan 50 graden en niet kleiner dan 36 graden. Dat helpt om het diepte effect in stand te houden met een goed scherp en helder beeld.
De fout die veel eigenaren van een HDTV nu al vaak maken is dat ze te ver van de TV gaan zitten, waardoor ze in feite geen Full HD kwaliteit meer kunnen zien.Volgens THX is de optimale kijkafstand voor een Full HD TV overigens 3-5 maal de beeldhoogte.
Bij een 3D TV wordt dat negatieve effect nog eens groter doordat in dat geval onze ogen gaan focussen op de beeldrand in plaats van op het beeld zelf waardoor de diepte indruk minder wordt en vermoeidheid kan optreden. In de praktijk is een groter scherm dat wat verder van de kijker afstaat duidelijk beter dan een klein scherm dat dichter bij de kijker staat. Dat komt doordat in de normale wereld onze ooglijnen elkaar kunnen kruisen wanneer een object dichter naar ons toe komt. (in een extreem geval noemen we dat scheel kijken). Bij een 3D TV of bij 3D projectie gebeurt hetzelfde wanneer een object vanuit het scherm naar je toe lijkt te komen. Ook in dat geval moeten onze ooglijnen elkaar kruisen om het beeld goed weer te geven. Wanneer dat gebeurt bij een groot scherm op wat meer afstand zal dit effect (negatieve parallax) minder belastend zijn voor onze ogen en hersenen waardoor een geloofwaardiger diepte effect optreedt.
Tip 2 – De kijkhoek is essentieel
Wanneer diepte wordt toegevoegd aan een TV uitzending of film moeten objecten op het scherm natuurlijke bewegingen in de diepte vertonen om geloofwaardig over te komen bij de toeschouwer. Wanneer in een actiefilm bijvoorbeeld de held van de film achter een auto wegduikt om een kogel te ontwijken dan moet de timing en beweging zo realistisch mogelijk zijn. Wanneer de kijker echter te ver uit het centrum van het scherm plaatsneemt zal het diepte effect een onnatuurlijke indruk maken waardoor het beoogde effect van de scène verloren zal gaan.
THX adviseert een kijkhoek van 30 tot 45 graden om dit genoemde effect te minimaliseren.
Tip 3 – Vermijd visuele afleiding
Meubels, licht en andere objecten in de zichtlijn naar het beeld kunnen de 3D ervaring zeer negatief beïnvloeden en vermoeidheid bij de kijker opleveren. THX adviseert dan ook om een open ruimte van zo’n 120 graden aan te houden tussen de zitpositie en het scherm. Ook reflectie op het scherm van objecten, ramen en of verlichting achter de kijker hebben een zeer negatief effect.
Sommige fabrikanten hebben een verlicht logo in de beeldrand of licht achter het scherm. Het is aan te raden, om bij het kijken naar 3D TV of film, deze opties uit te zetten omdat hierdoor onbewust extra aandacht uitgaat naar de beeldrand waardoor de 3D illusie wordt verstoord.
Crosstalk
Uiteraard zijn er ook factoren die te maken hebben met de kwaliteit van de 3D TV zelf, zoals bijvoorbeeld de mate waarin de TV crosstalk weergeeft op het scherm. Crosstalk heeft ook een duidelijk negatief effect op de diepte perceptie. Let u bij het aanschaffen van een 3D TV vooral ook op dit fenomeen. Vooral bij zeer lichte objecten tegen een donkere achtergrond is crosstalk goed waar te nemen. Op dit moment hebben alle 3D TV’s die we gezien hebben in meer of mindere mate van crosstalk. Plasma heeft momenteel nog iets minder crosstalk dan LCD. In elk geval is ons advies om kritisch te kijken naar 3D content voordat u een koopbeslissing neemt.
Een bijzonder punt dat enkele collega’s ontdekten is dat bij de meeste 3D TV’s aanzienlijk minder crosstalk optreedt wanneer de bril op kamertemperatuur is en de TV ook enige tijd (meer dan 30 min.) aan staat.
De 3D bril
De huidige actieve 3D bril neemt overigens aardig wat licht weg waardoor het 3D beeld er wat donkerder kan uitzien. Bij sommige fabrikanten wordt de helderheid van het beeld bij 3D kijken verhoogd om uiteindelijk en goed beeld te behouden. Op dit punt scoren LED LCD TV’s vaak weer wat beter vanwege hun hogere lichtopbrengst die bij 2D kijken vaak maar ten dele wordt benut.
